Dierlijke producten in verf en kunstenaarsbenodigdheden

Vorige Artikel 5 van 7 Volgende

14 september 2019

Ik ben me er niet altijd bewust van geweest dat er vaak van dieren afkomstige producten gebruikt worden in kunstenaarsbenodigdheden en ik ben niet de enige! In deze blog geef ik je een overzicht van de dierlijke producten die gebruikt worden in pigmenten, verf, Oost-Indische inkt, krijt en potloden, papier, canvas, gesso en penselen. 

Pigmenten 

Karmijn  is een intens rode kleur die afkomstig is van het bloed van cochenille luizen. De kleur wordt gebruikt in verf en cosmetica en ook als roze voedingskleurstof (E210). Cochenilleluizen leven op een cactussoort die cactusvijg wordt genoemd en de meeste plantages ervan bevinden zich in Latijns Amerika. Een doosje met bezwangerde cochenille insecten wordt daar onder elke cactus gezet, zodat zij op en van de cactus kunnen leven, groeien en zich voortplanten. Wanneer zij hun maximale grootte hebben bereikt, worden zij 'geoogst' met luchtcompressors. De planten worden daarna een paar maanden met rusten gelaten, zodat zij zich kunnen herstellen voordat er opnieuw insecten op ze worden uitgezet. 

Beenderzwartwordt al eeuwenlang gebruikt en is ook nu nog te vinden in verf. Beenderzwart is een koolstofpigment dat gemaakt wordt door dierenbotten te verkolen. De botten, doorgaans afkomstig van koeien, worden verhit tot 700 graden Celsius in een ruimte met een lage zuurstof concentratie. Beenderzwart wordt ook somsivoorzwartgenoemd, omdat dit pigment in eerste instantie gemaakt werd van ivoor. Vandaag de dag is het gebruik van ivoor verboden. Beenderzwart kan ook gebruikt zijn in kleuren die uit een mix van pigmenten bestaan, zoals paynes grey.

Sepia is een pigment met een donkerbruine kleur dat uit de inktzak van de zeekat wordt gehaald. Sepia is dan ook het Griekse woord voor zeekat, een soort inktvis. Het pigment is uitgevonden door professor Jacob Seydelmann uit Dresden, die aan het eind van de 18e eeuw een proces ontwikkelde waarmee hij van de inkt een bruikbaar pigment kon maken.

Eierschalenwit wordt niet veel gebruikt, maar is wel hier en daar verkrijgbaar. Het is gemaakt van vermalen eierschalen.

Zeldzamer, maar toch nog steeds verkrijgbaar is tyreens paars, ook wel bekend als tyreens rood of keizerlijk paars. Deze diep paarse kleur wordt afgescheiden door de klieren van de Murex slak. Voor 1 gram pigment zijn duizenden van deze slakken nodig en dit maakt het pigment extreem kostbaar (meer dan 2500 euro per gram). Om deze reden wordt het pigment niet commercieel gebruikt. Tyreens paars werd voor het eerst gebruikt door de Romeinen rond 1570 voor Christus. Vanwege de kostbaarheid was het een statussymbool. De kleur werd gebruikt om kleding mee te verven die alleen door mannen met macht gedragen mochten worden. 

Tot mijn verbijstering kwam ik erachter dat tussen 1600 en 1800 zelfs menselijke resten gebruikt werden als pigment. De kleur 'mummiebruin' werd daadwerkelijk van mummies gemaakt... jakkes! 

Toevoegingen in aquarelverf  

Ossengal, een substantie die wordt uitgescheiden door klieren in de levers van koeien, wordt door sommige producenten gebruikt en wordt doorgaans genoemd in verfrecepten als emulgator. Aangezien de functie van een emulgator is om het mixen van op water gebaseerde bestanddelen en op olie gebaseerde bestanddelen te bevorderen en de op olie gebaseerde bestanddelen in aquarelverf verwaarloosbaar zijn, vind ik het niet nodig dit te gebruiken. Ik heb het nooit gebruikt en heb nooit problemen gehad met schiftende verf. Een andere eigenschap van ossengal is dat het de oppervlaktespanning van water verlaagt, waardoor de verf makkelijker over het papier vloeit. Ook zal de verf minder 'flocculeren'. (Flocculeren betekent dat de pigmentdeeltjes zich groeperen tot kleine 'vlokken' op het papier.) Commerciële verffabrikanten hebben als doel om elke kleur/pigment zich zoveel mogelijk hetzelfde te laten gedragen, dus voegen ze meer ossengal toe aan pigmenten die een neiging hebben tot flocculeren. Ik vind het echter het gegeven dat elk pigment zich anders gedraagt en andere eigenschappen heeft een van de mooie aspecten van aquarel en ik zou dit niet willen maskeren. 

Glycerine is een substantie die doorgaans gewonnen wordt uit dierlijke oliën. Het wordt aan aquarelverf toegevoegd, zodat deze makkelijk weer 'terug te natten' is en zorgt ervoor dat de verf minder snel barst. De glycerine die ik gebruik in Kaia Natural Watercolor is van plantaardige oorsprong. Wanneer glycerine wordt genoemd als ingrediënt van een product kan het zowel om dierlijke als om plantaardige glycerine gaan.  

Honing wordt doorgaans genoemd in recepten voor aquarelverf en wordt ook gebruikt door sommige producenten, zoals Sennelier. Honing werd oorspronkelijk toegevoegd om ervoor te zorgen dat de verf niet uitdroogde en om het mogelijk te maken deze in vormen te gieten. Dit was echter voordat het gebruik van glycerine in aquarelverf werd uitgevonden. Mijn mening is dat het gebruik van glycerine het gebruik van honing overbodig maakt. Toen ik begon met het ontwikkelen van verfrecepten heb ik zowel verf met honing als verf zonder honing gemaakt en ik was beter te spreken over het resultaat zonder honing, net als mijn team van kunstenaars dat mijn verf getest heeft. Over dit onderwerp kun je meer lezen in mijn blog over de geschiedenis van het maken van aquarelverf.  

Eitempera

In eitempera verf worden eierdooiers als bindmiddel gebruikt. Eitempera wordt van oudsher vooral gebruikt voor het schilderen van iconen.

Caseïneverf

In caseïneverf, ook wel melkverf genoemd, wordt caseïne, een melkbestanddeel, gebruikt als bindmiddel. 

Indiase inkt 

Het bindmiddel dat doorgaans gebruikt wordt in Indiase inkt is schellak, een substantie die wordt uitgescheiden door een bepaald soort boomluizen die voorkomen in India en omringende landen. De substantie wordt van de bomen afgeschraapt waar de luizen op leven, gedroogd en daarna opgelost in een alcoholoplossing die doorgaans giftig is. Schellak wordt ook in de voedingsindustrie gebruikt als E-nummer E904, omdat het voedingsmiddelen zoals snoep een glanzend uiterlijk kan geven. De Indiase inkten die geproduceerd worden door Winsor & Newton, Royal Talens, Creall en Sennelier bevatten allemaal schellak. Pelikan Fount India is de enige die ik heb kunnen vinden die geen schellak bevat. 

Vetkrijt, waskrijt, kleurpotloden

In verschillende soorten krijt en potloden worden dierlijke vetten en bijenwas gebruikt.

Papier 

Veel soorten aquarelpapier die op de markt zijn, zijn niet veganistisch (of zelfs maar vegetarisch), omdat er gelatine gebruikt wordt in een deel van het productieproces dat oppervlaktelijming heet. Gelatine wordt gemaakt van collageen, een eiwit dat afkomstig is van de huiden en botten van dieren, doorgaans koeien. Oppervlaktelijming is een proces dat de papiervezels minder absorberend maakt, zodat de verf niet meteen door het papier opgezogen wordt. Veganistische papiersoorten hebben een plantaardige oppervlaktelijming, of helemaal geen oppervlaktelijming. Aangezien oppervlaktelijming als een hulpmiddel in het productieproces en niet zozeer als een ingrediënt van het papier, wordt het doorgaans niet als ingrediënt op het papier vermeldt. Je kunt een overzicht van welk papier al dan niet veganistisch is, vinden op mijn FAQ pagina.  

Gesso 

Gesso is een witte pasta die aangebracht kan worden op een canvas, hout of een andere ondergrond, als grondlaag om op te schilderen met aquarel of een ander soort verf. Het wordt gemaakt van een mengsel van kalk, wit pigment en een bindmiddel van dierlijke lijm, doorgaans konijnenhuidenlijm

Canvas

In geprepareerde schildersdoeken wordt soms ook konijnenhuidenlijm gebruikt.

Penselen 

Penselen die van dierenhaar gemaakt zijn, zijn doorgaans gelabeld als bijvoorbeeld 'sabel' of 'kameel', maar dat betekent niet altijd dat dat ook daadwerkelijk het dier is waarvan het haar afkomstig is. Sabelhaar bijvoorbeeld kan afkomstig zijn van nertsen, fretten of wezels, en sommige van deze dieren worden met uitsterven bedreigd. Haar dat wordt uitgetrokken uit de oren van koeien kan als 'sabel' gelabeld worden. Het meeste dierenhaar dat wordt gebruikt in penselen is een (bij)product van bontproductie (nertsen, sabeldieren), jagen en in vallen vangen (eekhoorns, wezels) of vleesproductie (paarden, geiten). Veel mensen denken dat de dieren geschoren worden voor het haar, maar dat is doorgaans niet het geval. Veel van deze dieren zijn wilde dieren, wat het scheren onmogelijk zou maken. Ze worden gedood door vergassing of elektrocutie, zodat de vacht niet beschadigd wordt. 

Het is vrijwel onmogelijk om precies te achterhalen waar producten het haar dat ze gebruiken vandaan halen en hoe de dieren in kwestie behandeld zijn. Het haar is vaak afkomstig uit landen waar dierenbeschermingswetgeving niet bestaan of slecht wordt nageleefd.  

De haren van synthetische penselen worden van plastic gemaakt, wat uiteraard ook geen geweldig product is, maar als ikzelf moet kiezen tussen dierenhaar en plastic haar dan kies ik toch voor het laatste. Ik beveel de penselen van Raphael Soft Aqua aan. De haren van deze penselen hebben minuscule inkepingen, zoals dierenhaar die ook bevat, zodat ze veel water vasthouden. Ze zijn van goede kwaliteit en toch betaalbaar. 

(bronnen met betrekking tot het dierenhaar: peta.org, caringconsumer.org en het blog van James Gurney.) 

Ik vind het belangrijk dat je als consument de informatie hebt die nodig is om een goede keuze te kunnen maken en hoop dat deze blog daarbij helpt. Wil je geen van mijn nieuwe blogs missen? Schrijf je dan in voor mijn nieuwsbrief en ik hou je op de hoogte!  

Wil je weten of bepaalde kunstenaarsbenodigdheden dierlijke materialen bevatten, dan zou de fabrikant daar altijd je vragen over moeten kunnen beantwoorden. Je vindt ook overzichten op www.veganartstuff.info en www.doublecheckvegan.com. Kaia Natural Watercolor is ook opgenomen in de compendia op deze beide websites.

 

© 2019 - 2020 Kaia natural watercolor | sitemap | rss | webwinkel beginnen - powered by Mijnwebwinkel
Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie Accepteren
Wat is een cookie? Een cookie is een klein tekstbestand dat bij je bezoek aan een website naar je computer wordt gestuurd. Zowel deze website als andere partijen kunnen cookies plaatsen. Waar worden cookies voor gebruikt? Deze website gebruikt cookies om het gebruiksgemak en de prestaties van de website te verbeteren. Met behulp van cookies zorgen we er onder andere voor dat je bij een bezoek aan onze site niet steeds dezelfde informatie ontvangt of moet invoeren. Cookies maken het surfen op de site dus een stuk prettiger. Er bestaan verschillende typen cookies. Deze website maakt gebruik van permanente cookies en sessie cookies. Permanente cookies: Hiermee kan de website speciaal op jouw voorkeuren worden ingesteld. Bijvoorbeeld om jouw toestemming tot het plaatsen van cookies te onthouden. Hierdoor hoef je niet steeds jouw voorkeuren te herhalen waardoor je tijd bespaart en gemakkelijker door de webwinkel navigeert. Permanente cookies kun je verwijderen via de instellingen van je browser. Sessie cookies: Met behulp van een sessie cookie kunnen we zien welke onderdelen van de website je met dit bezoek hebt bekeken. Wij kunnen de webwinkel daardoor zoveel mogelijk aanpassen op het surfgedrag van onze bezoekers. Deze cookies worden automatisch verwijderd zodra je jouw browser afsluit. Met welk specifiek doel plaatst deze website cookies? Deze website plaatst cookies om de volgende redenen: Winkelwagen (functionele cookie): Onthouden welke producten in je winkelmandje liggen. Zonder deze cookie kun je geen producten bestellen of in je winkelmandje plaatsen. Cookiekeuze (functionele cookie): Onthouden of je ons toestemming hebt gegeven tot het plaatsen van cookies. Google Analytics (tracking cookie): Meten hoe je de website gebruikt en hoe je ons hebt gevonden en hier met rapportages inzicht in proberen te verkrijgen. Google AdWords (tracking cookie): Meten we hoe je de website gebruikt en hoe je ons hebt gevonden. Deze kennis gebruiken we om onze AdWords campagnes te verbeteren. Facebook (Social Media cookie): Met deze cookie is het mogelijk om onze Facebook pagina te 'liken'. Deze button werkt door middel van code die van Facebook zelf afkomstig is. Twitter (Social Media cookie): Met deze cookie is het mogelijk om onze Twitter pagina te volgen. Deze button werkt door middel van code die van Twitter zelf afkomstig is. AddThis (Social Media cookie): Met deze cookie is het mogelijk om onze content te delen via Facebook, Twitter, Hyves en diverse andere social media websites. Affiliate marketing (marketing cookies): Deze cookies gebruiken wij om partnersites (affiliates, zoals Daisycon, TradeTracker en Cleafs) te belonen voor hun bijdrage aan de verkoop. Review sites (marketing cookies): Wij worden graag door klanten beoordeeld. Hiervoor gebruiken we een review site zoals The Feedback Company. Deze plaatst cookies voor een juiste werking. Hoe kan ik cookies beheren of verwijderen? Meestal kunnen cookies worden beheerd, bewerkt en verwijderd via je browser. Meer informatie over het in- en uitschakelen en het verwijderen van cookies kan je vinden in de instructies en/of met behulp van de Help-functie van jouw browser.